Het begint elke dag rond hetzelfde tijdstip. Ergens na vijven verandert de baby die de hele middag prima sliep en dronk in iemand die je niet herkent. Voeden lost niets op, wiegen helpt vier minuten een beetje, en om negen uur loop je rondjes door de keuken en vraag je je af wat je verkeerd hebt gedaan.

Je hebt niets verkeerd gedaan. Dit is het huiluurtje, en bijna elke baby heeft er een.

Wat er eigenlijk gebeurt

Er is geen enkele heldere verklaring, en dat maakt het juist zo slopend. Twee verklaringen houden het best stand:

Het einde van de dag is veel. Het zenuwstelsel van een pasgeborene leert nog licht, geluid, gezichten en honger te filteren. Tegen de avond heeft de dag zich opgestapeld, en een moe, overprikkeld kind is moeilijker te troosten dan een uitgerust kind. Volwassenen hebben dat ook, alleen gaan wij er niet van krijsen.

Clustervoeden in de avond. Veel baby's willen 's avonds korte, frequente voedingen, soms elk half uur. Dat is een normaal patroon en geen teken dat de melk opraakt, en het valt bijna precies samen met het huiluurtje. Een baby die wil drinken, dan onrustig wordt en dan weer wil drinken, doet vaak precies dit.

Het verloop is vrij voorspelbaar. Huilen neemt in het algemeen toe vanaf ongeveer twee weken, piekt rond zes weken en neemt rond drie tot vier maanden duidelijk af. Dat laatste getal is het getal om vast te houden op een slechte avond.

Wat meestal helpt

Er is geen truc die bij elke baby werkt, en wie er een belooft, heeft iets te verkopen. Wat helpt is minder prikkels en iets regelmatigs waar je baby zich aan vast kan houden:

  • Vroeg dimmen. Licht omlaag en zachte stemmen vanaf ongeveer een half uur voor het gebruikelijke begin. Het voorkomt het huilen niet, maar de kamer doet er niets meer bovenop.
  • Beweging en vasthouden. Een draagdoek of draagzak, een rustige wandeling, zacht ritmisch wiegen. Veel baby's worden sneller rustig rechtop tegen een borst dan liggend in je armen.
  • Egaal geluid. Witte ruis, een ventilator, de kraan die loopt. Een vlak, doorlopend geluid lijkt meer op wat ze negen maanden hoorden dan een stille kamer.
  • Bied de voeding aan, maar lees het antwoord. Drinkt je baby rustig, dan was dat het. Laat hij krijsend los, stop dan met proberen het huilen weg te voeden.
  • Een badje of een andere omgeving. Soms werkt de hele situatie opnieuw beginnen beter dan doorgaan met iets dat niet werkt.

Wat niet helpt is zes methodes in een kwartier aflopen. Kies er één, geef het een paar minuten, en wissel pas daarna.

Als het huilen je te veel wordt, mag je je baby op een veilige plek leggen, zoals het bedje, en een paar minuten de kamer uitlopen om adem te halen. Een huilende baby die vijf minuten veilig ligt, is prima. Schud nooit een baby, hoe uitgeput je ook bent.

Met een tweeling is de avond een klus voor twee volwassenen

Hier schieten de gebruikelijke adviezen tekort. Met één baby kan een ouder twee uur lopen en wiegen. Met twee baby's die allebei een huiluurtje hebben, en die overlappen vaak, is één volwassene in de minderheid.

Zijn jullie met z'n tweeën, verdeel de avond dan per baby. Eén volwassene, één baby, ieder doet wat bij de zijne werkt. Dat is het tegenovergestelde van wat 's nachts werkt, waar verdelen per tijdsblok een van jullie laat slapen. 's Avonds slaapt er toch niemand; je hebt twee paar armen nodig.

Ben je alleen:

  • Wees het begin voor. Voed en verschoon beide baby's voordat het gebruikelijke venster begint, zodat het huilen niet ook nog honger is.
  • Leg er één veilig neer terwijl je de ander troost. Een baby die een paar minuten in een veilig bedje huilt terwijl je de ander troost, wordt niet verwaarloosd. Het is gewoon rekenen.
  • Wissel ongeveer elke twintig minuten als ze allebei onrustig zijn, zodat niemand te lang wacht.
  • Leg de lat voor de avond lager. Het avondeten mag een boterham zijn. Niemand hoeft vanavond in bad.

Het helpt ook te weten wiens avond eigenlijk het zwaarst is. Vaak huilt de ene helft van de tweeling veel meer dan de andere, en zonder notities vloeit alles samen tot één lange slechte avond. Wie een week bijhoudt wanneer het huilen van elke baby begint en stopt, ziet meestal dat de een een voorspelbaar venster heeft, en kan de ander daar makkelijker omheen plannen.

Als het niet het huiluurtje is

Onrust in de avond bij een baby die verder drinkt, natte en vieze luiers heeft en groeit, is normaal. Vraag dezelfde dag nog advies als:

  • het huilen anders klinkt dan normaal, schel, zwak of onafgebroken is
  • je baby slap is, ongewoon slaperig, of niet drinkt
  • hij herhaaldelijk spuugt of bloed in de ontlasting heeft
  • hij jonger is dan drie maanden en 38 graden of meer heeft

En vertrouw op je gevoel. Jij kent het gewone huilen van je baby's beter dan wie ook, een website incluis. Voelt iets niet goed, dan is bellen de moeite waard.

Het houdt op

Op de zwaarste avonden voelt het niet als een fase. Het is er wel een. De meeste baby's zijn rond drie tot vier maanden 's avonds duidelijk rustiger, en bij een tweeling is er de kleine troost dat ze er meestal binnen een paar weken van elkaar uitgroeien.

Tot die tijd: vroeg dimmen, één ding kiezen en dat een paar minuten volhouden, een tweede paar armen regelen als het kan, en onthouden dat een baby die in jouw armen huilt terwijl jij alles goed doet, nog steeds een baby is die goed verzorgd wordt.